Gemaal en vispassage in de Waddenzeedijk

15-05-2018 - Zoetermeer

Het uitgestrekte polderlandschap bij het Friese dorp Marrum krijgt er met gemaal Vijfhuizen een opvallend bouwwerk bij. Aannemer Jansma Drachten bouwt het gemaal momenteel in de zeedijk en firma J. Bijlsma past de watergangen aan. Op de Dag van de Bouw is het gemaal van dichtbij te bekijken en krijgen bezoekers een rondtocht in een panoramawagen door het buitendijkse kweldergebied.

Het gemaal bij Marrum is onderdeel van het project Vijfhuizen ‘fan swiet nei sâlt’ (‘van zoet naar zout’) van opdrachtgever Wetterskip Fryslân.“Bij zware regenval is het water straks makkelijker af te voeren en zijn de hoge waterstanden op te vangen”, legt projectleider Hessel Vogelvanger van bouwbedrijf Jansma Drachten uit. “Voor ons is dit een bijzonder project omdat we ín de zeedijk bouwen. We moesten de bestaande dijk voor een groot deel weggraven en een tijdelijke waterkering om het gemaal leggen. Daarmee was het land ook in het zogenaamde stormseizoen – van oktober tot april – beschermd tegen hoog water. Inmiddels hebben we die tijdelijke dijk weer weggehaald. In het gemaal houden nu droogzetschotten het water tegen. De kans op een overstroming is niet zo groot, maar het risico is natuurlijk wel enorm, dus we moesten hier uiterst zorgvuldig in zijn.”

Visvriendelijke pomp

Behalve bescherming geeft het gemaal straks ook een boost aan het kwelderlandschap en de vismigratie. Daarom heeft Jansma Drachten een vispassage in het gemaal gebouwd. “In het gemaal zit de grootste visvriendelijke pomp van Nederland. Die creëert een verbinding tussen het zoete en zoute water, waar vissen naartoe gelokt worden.” Dit project onderscheidt zich van eerdere gemalen van Jansma Drachten door de locatie, de omvang en door het ontwerp. “Meestal bouwen we vooral functioneel, maar deze keer hadden we te maken met het mooie ontwerp van Hoogeveen Architectuur Infrastructuur. Zo komt er op de betonconstructie een staalskelet met titanium dakbedekking. Het wordt echt een eyecatcher.”

Dag van de bouw

Normaal is het gemaal alleen van achter de hekken te bezichtigen voor bezoekers, maar tijdens de Dag van de Bouw geven Vogelvanger en zijn collega’s rondleidingen over het terrein. “En bezoekers kunnen in een panoramawagen een rondrit maken door het binnendijkse en buitendijkse gebied rond het gemaal. Ook zijn er doorzichtige kano’s om over de nieuwe watergangen te varen. Er worden ook allerlei water activiteiten georganiseerd, zoals een waterbeestjesexcursie en 3-D vissen voelen en bekijken. Ook kunnen kinderen hun vissenpaspoort halen waarbij ze een leuke verassing krijgen. Jansma Drachten, J. Bijlsma, Wetterskip Fryslân en It Fryske Gea nodigen iedereen van harte uit om het project Vijfhuizen op 2 juni te komen bekijken!”

Lees meer Bekijk andere publicaties